|
|
| |
|
|
|
|
برتولت برشت
گردآورى و ترجمه: فرهاد كاوه
۱۸۹۸
«برتولت برشت» شاعر و نمايشنامه نويس بزرگ آلمانى و از
برجسته ترين شخصيت هاى ادبيات نمايشى قرن بيستم است. او در آثارش
بيش از آنكه خوانندگان نمايشنامه يا بينندگان تئاتر را به سوى
همذات پندارى با قهرمانان داستان سوق دهد و همه آنها را به تفكر
و انديشه وامى دارد و در اين راه از تكنيك خاصى بهره مى برد.
«برشت» كه منشاء تغييرات و اصلاحات بسيارى در مقوله نمايش و
نمايشنامه بوده است نوعى از تئاتر با عنوان «تئاتر حماسى» را بسط
و پرورش داد كه در آن نكات اخلاقى و آموزنده از اهميت بالايى
برخوردارند.
«برتولت برشت» در ۱۰ فوريه سال ۱۸۹۸ در شهر
اوسبورگ به دنيا آمد. پدرش كاتوليك و مدير يك شركت تجارت كاغذ و
مادرش پروتستان و فرزند يك خادم شهرى بود. «برشت» سرودن را از
همان دوران كودكى آغاز كرد و در سال ۱۹۱۴ براى اولين بار اشعارش
در نشريه اى به چاپ رسيد. با اتمام دوران دبستان به دبيرستان
«كوينگليش» رفت و آنجا بود كه به صفت «مزاحم» ملقب شد و تا مدت
ها پس از آن نيز گهگاه به اين لقب خوانده مى شد. «برشت» كه علاقه
وافرى به رشته پزشكى داشت پس از اتمام دوره دبيرستان به دانشگاه
پزشكى «لودويك ماكسيميليان» رفت و تحصيل در رشته پزشكى را آغاز
كرد. او مدتى را به عنوان پزشك وظيفه در ارتش گذراند و پس از
آنكه براى ادامه تحصيل به دانشگاه بازگشت ديگر آن شور و حال سابق
براى تحصيل را در خود نمى ديد و عاقبت در سال ۱۹۲۱ دانشگاه را
ترك كرد. «برشت» اولين نمايشنامه خود را با عنوان «بال» را در
سال ۱۹۱۸ به رشته تحرير درآورد كه در سال ۱۹۲۳ به روى صحنه رفت و
براى «برشت» جوان موفقيتى بزرگ به شمار مى آمد. پس از نگارش اين
نمايشنامه و در سال ۱۹۱۹ بود كه «برشت» با پيوستن به حزب مستقل
سوسيال دموكرات به فلسفه كمونيسم نزديك شد كه دوستى با «ليون
فوخت وانگر» نويسنده بزرگ را براى او به همراه داشت و توصيه هاى
او در باب قواعد و ديسيپلين نمايشنامه نويسى را با جان و دل
پذيرا شد. در سال ،۱۹۲۰ «برشت» به عنوان مشاور عالى رتبه مركز
نمايشى مونيخ برگزيده شد و پس از مدتى به عنوان مشاور تئاتر
«ماكس راينهارد» در برلين نيز انتخاب شد. شايد بتوان ادعا كرد
رشته موفقيت برشت با نمايشنامه «ويرانه ها در شب» به سال ۱۹۲۲
آغاز شد و با نمايشنامه «اپراى سه پولى» ادامه پيدا كرد. حوالى
سال ۱۹۲۷ بود كه «برشت» مطالعه دقيق آثار «ماركس» را آغاز كرد و
در سال ۱۹۲۹ رسماً در لباس يك كمونيست ظاهر شد. در اين سال ها
«برشت» هنرپيشگان بسيارى را آموزش و تعليم داد كه در ميان آنها
ستارگانى همچون «اسكار هومولكا»، «پيتر لوره» و «لوترلنيا»ى
خواننده، مى درخشند. او به همراه «هانس آيزر» فيلمى سياسى با
عنوان «وامپ سرد» را نيز تهيه و كارگردانى كردند كه در سال ۱۹۳۲
به نمايش درآمد اما خيلى زود با ممنوعيت پخش مواجه شد. او در سال
۱۹۳۰ نمايشنامه «اقدام» را در ابراز رك گويى و آنتى سانتى
مانتاليسم خود خلق كرد كه تحملش حتى براى حزب كمونيست سخت بود.
در همان دهه ۳۰ بود كه آثار «برشت» در سراسر آلمان ممنوع شد و
اجراى نمايشنامه هاى او نيز در بسيارى از موارد با دخالت پليس و
نيروهاى نظامى متوقف شد و در نهايت «برشت» از آلمان تبعيد شد.
ابتدا به دانمارك رفت و تا سال ۱۹۳۹ در آنجا ماند و سپس به
فنلاند عزيمت كرد و مكانى دور از شهر را براى اقامت خود برگزيد و
مدتى را نيز مهمان «هلا وليژوكى» بود و نمايشنامه «ارباب پونتيلا
و خدمتكارش» در همين سال ها خلق شد. اما سفر «برشت» متوقف شد و
او به همراه خانواده اش به روسيه و ايالات متحده نيز سفر كرد. او
در مدت اقامتش در آمريكا قصد داشت براى هاليوود كار كند اما تنها
متنى كه از او پذيرفته شد «جلادان نيز مى ميرند» نام داشت.
«برشت» در تشريح فضاى هاليوود مى گويد: «اينجا، انزواى انديشه
بيداد مى كند». عاقبت «برشت» پس از ۱۵ سال تبعيد در سال ۱۹۴۸ به
آلمان بازگشت و طى يك سال اقامتش در زوريخ بر روى «آنتيگونه» و
همچنين تكميل اثر بزرگ نمايشى اش «راهنماى كوچك تئاتر» فعاليت
كرد. آثار «برشت» به بيش از ۴۲ زبان دنيا برگردانده و بيش از ۷۰
ميليون نسخه از آنها به فروش رفته است، در سال ،۱۹۵۵ «برشت» موفق
به دريافت جايزه صلح استالين شد.
يك سال پس از كسب اين
جايزه، «برتولت برشت» بر اثر التهاب ريه و انسداد رگ هاى قلب در
۱۴ اوت در برلين شرقى ديده از جهان فروبست.
منبع
:
پارس نايس
www.parsnice.com
|
|
| |
|
|
|
|
