|
|
| |
|
|
|
|
هفده نكته كليدى براى اينكه پدر و مادرى خوب
باشيم
دكترشيرين نوروى ( روانشناس)
* پرسش:
چگونه مى توان به عنوان پدر و يا مادر مناسب ترين رفتارها را در
تربيت فرزندان و مسير رشد آنها داشت؟ - پاسخ: پاسخ اين پرسش
را طى ارائه دستورالعملهايى كه مى تواند كمك شايان توجهى به
والدين باشد خواهيم گفت:
۱- حقوق و توانايى شما تا
هنگامى كه كودكان آمادگى براى تصميم گيرى در زمينه زندگى شان را
ندارند، از آنها بيشتر است و برعهده شماست. بنابراين شيوه چگونگى
تصميم گرفتن را شما با اعمال و رفتار خويش به آنها خواهيد آموخت.
در اين باره دقيق باشيد. ۲- شما بايد همواره رفتارى يكنواخت
و بدون تزلزل داشته باشيد. بچه ها در برابر والدينى كه دائم
حرف و عمل و رفتارشان را عوض مى كنند، قضاوتى منفى خواهند داشت و
سعى خواهند كرد كه با رفتار خود واكنشهاى آنها را كنترل كنند.
۳- اداره رفتار، كنش و واكنشهاى خود راكاملاً در دست و كنترل
خويش داشته و اجازه ندهيد به اصطلاح در چاله آنها بيفتيد. ۴-
وقتى از درستى عمل و حرف خويش اطمينان كامل داريد، احساس گناه يا
پشيمانى از تصميم گيرى يا عمل خود نداشته باشيد. همچنين يا حرفى
را نزنيد و يا در صورتى كه پس از بررسى هاى لازم و مطالعه كافى
مطمئن شديد كه بايد آن حرف را بزنيد چون به درستى اش ايمان
داريد، پاى حرف خود بايستيد. ۵- با بچه هاى خود به هيچ وجه
به اصطلاح، «يكى به دو» و بگو مگو نكنيد. اين نيز از آن چاله
هايى است كه برنده آن طرف مقابل يعنى بچه ها خواهند بود. ۶-
براى كار خوبشان به آنها جايزه بدهيد، ولى هرگز جايزه بزرگى را
براى كار كوچك به فرزندتان ندهيد چرا كه اين نوعى باج دادن و
رشوه دادن است و بچه ها نيز به سرعت آن را مى فهمند. ۷-
رفتارهاى قابل جايزه دادن و يا قابل ستايش مرتب مى تواند روى
بدهد؛ شما مى توانيد كارى، وظيفه اى و مسؤوليتى به فرزند خود
بسپاريد كه او از عهده اش بر مى آيد؛ آنگاه به ستايش عملكردش
بپردازيد. ۸- فراموش نشود كه جايزه دادن نبايد دائماً و
هميشگى باشد چون ارزش خود را از دست مى دهد اما بدانيد كه جايزه
دادن به طور كلى محرك بسيار خوبى است و باعث تكرار اعمال خوب و
شايسته مى شود. در بقيه موارد حتماً بايد با «ستايش كردن» به او
جايزه بدهيد و نه الزاماً با خريد يك چيز گران قيمت. ۹-
پيامدى كه براى رفتار نامناسب فرزندتان به او داده يا برايش در
نظر مى گيرد كاملاً بايد بدون ابراز خشم، عصبانيت، داد و فرياد و
يا چهره برافروخته و غضبناك باشد. با نشان دادن اين واكنشها،
فرزند شما در هر سنى كه هست به سرعت متوجه مى شود كه بر اعمال و
رفتار خود كنترل نداريد. بنابراين اعتقاد و اعتمادش به شما و
عملكردتان سلب شده و رفتار نامناسب و بد را از نو تكرار خواهد
كرد. ۱۰- بايد همواره و بخصوص در زمان رفتار تنبيهى به او
بفهمانيد و عملاً خودش را مثل هميشه دوست داريد ولى آن رفتار
بخصوصش را دوست نداشته ايد؛ مثلاً اگر به دليل رفتار ناپسندش مى
خواهيد او را از تماشاى تلويزيون محروم كنيد حتماً بگوييد: «خيلى
متأسفم كه نمى توانم بگذارم تلويزيون ببينى». ۱۱- در فرصتهاى
مناسب و در زمانهاى خوب با همان مهربانى به او بگوييد كه چه
اعمال و رفتارى از او را نمى پسنديد و كدام ها را درست و پسنديده
مى دانيد؛ آنگاه از خودش بخواهيد كه در باره تغيير رفتار ناپسندش
چه پيشنهادى دارد و چطور مى تواند اين كار رابكند. ۱۲- هر
وقت كار خوبى كردى، به اصطلاح سر بزنگاه آنجا باشيد و رضايتمندى
كامل خود را نشان دهيد. يادتان باشد كه اين كار را بايد «جانشين»
اينكه هر وقت «كار بدى كرد» مچش را مى گيرد، بكنيد. ۱۳- شما
الگوى كاملى براى بچه ها هستيد؛ بنابراين هر لحظه و هر زمان
مواظب اعمال، رفتار و گفتار و عقايد خود باشيد. آنها هر چه بشوند
نتيجه اى مستقيم از رفتار و كردار خود شما خواهند بود و در اين
باره مسؤوليت، كاملاً با شماست و نه هيچ كس ديگر، حتى خودش.
۱۴- انتظار و رفتار خود را متناسب با سن بچه ها تنظيم و
تثبيت كنيد. از نوجوان خود بايد انتظارى متفاوت و احترامى متناسب
با سن و شأن او نشان دهيد، اگر چه اين احترام بايد به بچه هاى
كوچكتر هم تسرى يابد. ۱۵- وقتى متوجه شديد كه فرزندتان براى
جلب توجه شما و به اصطلاح دريافت توجه مفنى دارد كارنامناسب يا
حركت نادرستى مى كند، در آن لحظه به هيچ وجه به او توجه نكنيد و
بى اعتنا بمانيد؛ اما مراقب باشيد كه به محض نشان دادن رفتارى
مثبت، صد درصد به او محبت و توجه كنيد. ۱۶- بسيارى از والدين
تصور مى كنند كه به دليل رفتار نامناسب بچه هاست كه كنترل خود را
از دست داده و به اصطلاح از كوره در رفته اند؛ اين تلقى اشتباهى
است چرا كه در واقع به اين دليل عصبانى شده ايد كه كنترلى بر
رفتار خود نداريد و سر رشته عملكردتان در دست خودتان نيست. در
مواقع عصبانيت كاملاً دوستانه و بدون ابراز خشم و عصبانيت ظاهرى،
محل را ترك كنيد (بلافاصله)، نوشيدنى خنكى بياشاميد، نفس عميق
بكشيد، و با خودتان صحبت كنيد كه چگونه مى توانيد ناراحتى و خشم
و عصبانيت خويش را نشان ندهيد. اين يك اصل كلى و نسبتاً دائمى
است كه: اگر كنترل خود را در دست خود نداشته باشيد فرزندتان به
سرعت كنترل رفتار شما را به دست خواهد گرفت و از اين بازى
ناخوشايند و عصبانى و برافروخته كردن شما لذت خواهد برد.
بنابراين مرتب سعى خواهد كرد شما را در اين چاله بيندازد تا
بالاخره جابزنيد. ۱۷- تغيير رويه فرزند شما، با تغيير
رفتارهاى شما - به شيوه هايى كه در فوق گفته شد- به تدريج صورت
گرفته و آنها نيز تغيير خواهند كرد اما اين روندى يك شبه نيست و
احتياج به صبر، حوصله، گذرزمان و داشتن نقشه و برنامه از سوى شما
دارد. جلسات خانوادگى داشته باشيد و با همديگر مدام گفت وگو
كنيد. در كلاسهاى مؤثر سازى والدين حضور يابيد و روشهاى جديد
تربيتى را بياموزيد.
منبع
:
پارس نايس
www.parsnice.com
|
|
| |
|
|
|
|